Dünya Toprak Günü

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün önderliğinde 2002 yılından beri yürütülen çalışmalar sonucunda BM, 5 Aralık’ı 'DÜNYA TOPRAK GÜNÜ' ve 2015 yılını “Uluslararası Toprak Yılı” olarak belirledi.

Tema Vakfı, 5 Aralık’ta Dünya Toprak Günü’nü kutluyor. 22 senedir toprağı koruma ve toprak odaklı çalışmaların önemini vurgulayan TEMA Vakfı, Dünya Toprak Günü’nde toprağa saygı sunmanın ve toprağın yaşamsal yerini kutlamanın önemine inanıyor.

TOPRAĞIN VERDİĞİ NİMETLERİN FAYDALARI

Toprak Ana meyve ağaçlarını tohumdan doğurur, besler, büyütür ve meyve verir. Güzel kokulu, lezzetli, güzel renkli meyveler, bizi besleyen, hastalıklardan koruyan, şifalı bitkiler, ilaç ve boya yapımında kullanılan kökler, yapraklar, kabuklar verir. Yediğimiz besinler toprakta yetişir. İçtiğimiz sular toprakta toplanır ve dinlenir, çiçekler verir rengarenk. Soluduğumuz havanın oksijenini sağlayan yeşil yapraklı bitkiler verir. Havamızı temizleyen yeşil örtünün sahibi yine topraktır. Doğal dengeyi sağlayan pek çok canlı toprakta yaşar. Protein kaynağımız hayvanlar da topraktan beslenir. Kuşların, böceklerin, tüm hayvanların beslenmesini sağlar. Her türlü gıdamızı sağlar. Asırlar boyu bize çok şey verir. Toprak varsa hayat vardır. Kömürü, petrolü, doğal gazı, çeşitli madenleri, içtiğimiz ve kullandığımız suları hazırlayan ve saklayan, milyarlarca tonluk bir hazinedir.

İnsanları kucaklar, bağrında saklar, korur, hiçbir varlığın saklayamadığı insanı saklar.

TOPRAĞI KİRLETEN VE ZARAR VEREN MADDELER

“Toprağın verim gücünü düşürecek, optimum toprak özelliklerini bozacak her türlü teknik ve ekolojik baskılar ve olaylar toprak kirliliği veya toprak kirlenmesi olarak nitelenir.  Toprak kirlenmesi, hava ve suları kirleten maddeler tarafından meydana getirilir.

Örneğin kükürdioksit oranı yüksek olan bir atmosfer tabakasından geçen yağmur damlacıkları 'asit yağışları’ halinde toprağa gelir. Toprak içine giren bu yağmurlar ağaç köklerini, bitkisel ve hayvansal toprak canlılarını zarara uğratır. Toprağın reaksiyonunu etkileyerek besin maddesi dengesini bozar, yeraltı sularını içilmez hale getirir. Aynı şekilde çöp yığınlarından toprağa sızan sular, kirli sulama suları, gübre çözeltileri, radyoaktif maddeler, uçucu küller, toprağı kirleten madde ve kaynaklardır.

Plansız kentleşme, tarımda kullanılan ilaçlar, sanayi atıkları tıbbi cihaz atıkları, atık piller ve kimyasal maddeler toprak kirliliğine neden olmaktadır.

Akü ve pillerin içinde civa, kurşun, nikel, çinko, kadminyum gibi ağır maddeler bulunur. Bunlar hem çevre hem de insan sağlığı açısından zararlı maddelerdir.

EROZYONLA MÜCADELE

Erozyonla mücadele, çölleşme ile mücadele demektir. Yeşili yok edilen toprak, sel suları ve rüzgarla aşınıyor ve denizlere taşınıyor. Her yıl 150.000 kamyon verimli toprağı kaybediyoruz. Barajlara toprak dolmaktadır. Bitki örtüsü yok edilmektedir. Bu nedenle köylerden ve şehirlerden göçler başlıyor. Göçün durdurulması gerekir. Meralar ıslah edilmeli ve bununla ilgili projeler üretilmelidir. “Mera Islah Projesi” hayata geçirilmeli ve uygulanmalıdır. “Sizin de bir köyünüz olsun” sloganı hayata geçirilip göçler önlenmelidir. Ağaçlandırma projeleri yapılıp uygulanmalıdır. Türkiye’nin çöl olmaması için EROZYON HARİTASI çıkarılmalıdır. Ormanı, yeşili korumalıdır. Ormanlar yağış düzenini ayarlar ve toprağı tutarlar.

TOPRAĞIN KORUNMASI İÇİN YAPILMASI GEREKENLER

Kentlerde Katı Atık Bertaraf Ve Depolama Tesisi Ve Atıksu Arıtma Tesisleri kurulmalıdr. Ayrıca ayrıştırma istasyonlarını faaliyete geçirerek çöplerdeki atık akü, pil, plastik, kağıt, metal, cam gibi atıkların değerlendirilmesi ve yeniden kullanılması için uygulanan geri dönüşüm yapılmalıdır. Akü, pil ve tıbbi cihazların atıkları kesinlikle toprağa atılmamalı ve çöplere karıştırılmamalıdır. Tema Vakfı, Tap Derneği ile bir protokol imzalayarak, atık pillerin toplanmasına yardımcı olmaktır.

Toprak kıymetli bir varlıktır. Kaybedilmesi halinde geri kazanımı mümkün değildir. Ona saygılı olmalı ve korumalıdır. Hiçbir zaman onu kirletmemelidir. Toprağı korumak için ağaç yetiştirilmeli ormanları ve ağaçları korumalıdır. Toprağa iyi bakmalıdır. Toprak varsa hayat vardır. Çocuklarımızı okul öncesi ve okullarda eğiterek, toprağı koruma ve toprak sevgisi aşılanmalıdır. Gelecek nesillerde temiz ve çevresi korunmuş cennet gibi bir dünya bırakmalıyız. Toprak Ananın korunması için yazmış olduğum şiiri aşağıda takdim ediyorum.

HOŞÇA KALINIZ...

 

TOPRAK ANA

 

Meyve ağacını tohumdan doğurursun,

Sonra besler, büyütür meyveler verirsin.

Meyve ve sebzelerle bizleri beslersin,

Hiçbir zaman, sensiz sağlık korunmaz

 

Rengarenk çiçekler hep senin eserin,

Şifalı bitkileri de ikram edersin.

Her türlü gıdamızı bize sen verirsin,

Toprak Ana Sana değer biçilmez.

 

Soluduğumuz havanın oksijenini,

Üreten yeşil yaprakları tüm bitkileri,

Veriyorsun ilaçta kullanılan kökleri,

Bu evrende sensiz asla yaşanmaz.

 

İçtiğimiz sular yeraltından geliyor,

Yeşil örtü de havamızı temizliyor.

Doğal denge canlıları sende yaşıyor,

Bu dünyada sensiz yaşam olamaz.

 

Protein kaynağımız çeşitli hayvanlar,

Rengarenk, çeşitli böcekler ve de kuşlar,

Dünyada sende beslenir sende yaşarlar.

Toprak Ana sana minnet borcumuz bitmez.

 

Güzel kokulu lezzetli, renkli meyveler,

İlaç ve boya için yapraklar, kabuklar.

Doğayı süsleyen zümrüt yeşili ormanlar,

Eserindir Toprak Ana sensiz olunmaz.

 

Kömür, petrol ve madenleri hazırlıyor,

Doğalgaz ve içme sularını depoluyor,

Milyonlarca tonluk bir hazine saklıyor,

Bu cihanda sensiz hayat olamaz.

 

Tüm insanları da daima kucaklarsın,

Sonsuza dek korur bağrında saklarsın,

Hiçbir varlık saklayamaz, sen ağırlarsın.

Ebediyen senin hakkın ödenmez.

 

Tıbbi cihaz atıkları ve atık pilleri,

Kimyasal maddeleri, her türlü çöpleri,

Endüstriyel atıkları toprağa atmayın.

Toprak Ana’yı sakın ha zehirlemeyin.

 

İlerde keşke demeden, yarın çok geç olmadan

Topraklar ayağımızın altında kaymadan,

Çocuklarımız yakamıza yapışmadan,

İş işten geçmeden, erozyondan koruyalım!

 

Toprağına sahip çık, Türkiye çöl olmasın.

Erozyonu dolduralım, o yok olmasın.

Kirletmeyelim ve ona iyi bakalım,

Gelecek nesillere bir cennet bırakalım!

05.12.2015

Hamdi Ertürk