HATAY/DÖRTYOL’DA DÖRT GÜN

1.TÜRK DÜNYASI KÜLTÜR SANAT ETKİNLİKLERİ ÜZERİNE

Hasan AKAR

                Dörtyol Belediyesi ve Edebiyat ve Sanat Akademisi işbirliği ile 17-19 Aralık 2016 tarihleri arasında Dörtyol’un Milli Mücadele yıllarında işgali sırasında  19 Aralık 1918 tarihinde düşmana atılan ilk kurşunu anmak amacıyla düzenlenen “1.Türk Dünyası Şiir Yarışması ve Kültür etkinlikleri” için Hatay’ın güzel ilçesi Dörtyol’dayız.

                1975 yılından sonra Hatay topraklarına ikinci gidişim aradan geçen kırk yıl içinde başka şehirlerle karşı karşıyasınız. Etkinliğin koordinesini sağlayan Eğitimci-Yazar Şahamettin Kuzucular bütün koşuşturmacasının içinde bizi yorgun yüzlerini saklamaya çalışarak sabah henüz gün ağarırken Dörtyol Öğretmenevinde karşılıyor.

                Sanırım ilk gelenlerden biri benim. Yorgunluğumuzu giderdikten sonra ülkemizin değişik yörelerinden gelen şair ve yazar dostlarla kahvaltıda buluşuyoruz. Dörtyol Belediyesi’nce Şiir Yarışması ödül töreni ve kültür etkinliği akşam için programlanmışken Kayseri’de meydana gelen menfur canlı bomba saldırısı ve şehitlerimiz sebebiyle içeriğinde de değişiklik yapılarak 17 Aralık günü  saat 15.00’e alınıyor.

                Öğretmenevi Konferans Salonu Belediye çalışanları tarafından Türk bayrakları asılarak  mükemmel dizayn edilmiş. Gerekli duyurunun tam olarak yapılamamasına rağmen oldukça kalabalık bir dinleyici topluluğu Hatay Vali Yardımcısı Bilal Ölmez, Dörtyol  Belediye Başkanı Yaşar Toksoy ve belediye başkan yardımcıları  bazı daire amirleri, siyasi parti ve sivil toplum örgütlerinin temsilcileri ile birlikte programı takip ediyorlar. Kürsüye sırasıyla Edebiyat ve Sanat Akademisi Başkanı Eğitimci-Yazar Şahamettin Kuzucular, Hatay Vali Yardımcısı Bilal Ölmez  ve gençlik dönemini 12 Eylül 1980 İhtilalinin cezaevlerinde geçirmiş, bir  çile adamı  Dörtyol Belediye Başkanı Yaşar Toksöz çıkarak anlamlı birer konuşma yapıyorlar. Yarışmada dereceye girenler ödüllerini belediye başkanının elinden aldıktan sonra katılımcı şairlerden bir kısmı şiirlerini okuyorlar. Plaket ve hediye töreninde biz de naçizane Tokat’tan götürdüğümüz hediyeleri ve imzaladığım son şiir kitabımı Belediye Başkanı Yaşar Toksöz’e takdim ediyorum.

                Derece alan şairler arasında ilk üçte Ahmet Süreyya Durna, Nihat Malkoç, Halil Gürkan bulunurken mansiyonları  Fikret Görgün, Mustafa Sade, Seadet Rzyeva, Zeynel Abidin Payas, Mahmut Hasgül paylaşıyor. Mehmet Ulaş, Recep Odacı, Hüseyin Hüsame Koz, Yusuf Aydın ve Ali Parlak jüri özel ödülüne layık görülüyorlar.

                Etkinliğin hemen sonrasında Dörtyol Belediyesince kurulan “İlk Kurşun ve Atatürk Müzesi ”ni geziyoruz. Gazi Mustafa Kemal’in de burayı 1925-1926, 1931 yıllarındaki ziyaretlerinde toplantı yaptığı müzenin rehberleri titiz bir şekilde müzeyi ve sergilenen eserleri tek tek tanıtıyorlar. Müzede, Milli Mücadele’de düşmana ilk kurşunu sıkan Mehmet Çavuş’a büyük bir saygının ifadesi olarak Dörtyol halkınca (Mehmet Kara 1994-1962) özel bir yer ayırt edilmiş. Benim en çok dikkatimi çeken tablolardan biri de Mustafa Kemal’in 15 Şubat 1931’de Dörtyol’a gelişinde Milli Mücadelede büyük kahramanlık gösteren Kara Hasan Paşa’yı yolu iyi olmayan Karaçay Köyüne (Yeşilköy)  ziyaret için at arabasıyla yanında Genel Kurmay Başkanı Mareşal Fevzi Çakmak olmak üzere ziyarete gidişiydi.

                Akşam yemeğinde Dörtyol’un zengin mutfak kültüründen tadıyoruz. Masamızda bulunan Şahin Mutlu, Ecir Demirhan, Taner Karataş, Köksal Cengiz, Şahin Teberik, Nihat Malkoç, Halil Gürkan, ve Ahmet Süreyya Durna ile derin bir sohbetin içine giriyoruz.

                Aynı gün akşamı Öğretmenevi salonunda kahramanlık, savaş türkülerini ve şiirlerini ihtiva eden oldukça zengin bir programın içindeyiz. Yurt dışından ve ülkemizin dört bir yanından gelen şair ve yazarlar çalışmalarından bahsettikten sonra şiirlerini sunuyorlar. Etkinliklere müzisyen iki oğluyla birlikte Afyon’dan katılan Udi Mustafa Karaer AğabeyTürk Sanat Müziğinden ve Tük Halk Müziğinden güzel yorumlarıyla dinleyenlerini anlamlı duygulara ulaştırıyor. Diğer bir güzellik de şair ve yazarlar getirdikleri eserlerini birbirlerine imzalayarak hediye ediyorlar. Elbette bu programın arkasında odalarımıza dinlenmeye çekilmeden önce muhabbet rüzgârları devam ediyor.

                Bu hatıra dolu muhabbet rüzgârları içinde askerliğini 1982 yılında Tokat’ta yapmış olan Şahin Mutlu Ağabeyin bana özenle sunduğu güzel bir Tokat kıtası var:

“Askerlik ocağımdır mihmandır Tokat

Hisar tepe mekândır, cennettir Tokat

Âlimler ve şairler diyarı Tokat

Mevlâna Celalettin Mevlevi Tokat

İbn-iKemal, Ceyhuni muallim Tokat

Gazi Osman Paşa’dır, Talibi Tokat”

                Bu sohbet içine farklı bir Tokat hatırası giriyor. 1974 yılında spor hakemi olarak Tokat’a gelen Ahmet Süreyya Durna vakit geçireyim diye  sabah erkenden kalkıp Tokat kalesine doğru çıkışını anlatıyor. Siyasi olayların arttığı bir dönemde valilik yapan Zekai Gümüşdiş de her gün makamına erken geliyor. Vilayetin penceresinden karşı yamaçları seyre dalan vali bir bakar ki sabahın o vaktinde bir delikanlı hızlı adımlarla Tokat kalesine doğru çıkıyor. Endişelenir galiba intihar edecek düşüncesiyle emniyeti alarma geçirerek kısa sürede Ahmet Süreyya Durna’yı apar topar makamına getirtiyor. Tabi, gerekli açıklamalardan sonra durum anlaşılınca hocamız da serbest bırakılıyor.

                18 Aralık Pazar günü Hatay Büyükşehir Belediye Başkanı Doç. Dr. Lütfi SavaşBey’in kahvaltı daveti için yollardayız. Kültür sanat sevdalısı bir belediye başkanının her misafirle ayrı ayrı ilgilenmesi ne kadar anlamlı. Konuşmalar, âşıkların saz yorumları ve bazı şair dostların şiirleri kahvaltıya apayrı bir güzellik katıyor. (HAŞYAD) Hatay Şairler ve Yazarlar Derneği Başkanı Ali Parlak ve dernek yönetiminden Zeynel Abidin Payas bizleri ağırlamak için çırpınıp duruyorlar.

                HAŞYAD  Başkanı Ali Parlak, Hatay’ın Fransız hakimiyeti döneminde Mısır-Beyrut dönüşü 1935 yılı Ağustosunda davet üzerine İstiklal Marşı şairi M. Akif ERSOY’un Hatay’a gelişini ve ağırlanışını anlatıyor. Hatay’a kendisini davet eden Edebiyat Öğretmeni Ali İlmi Fani’nin isteği üzerine de Akif’in Asi Nehrine ve kışlada asılı Fransız bayrağına bakarak yazdığı şiiri okuyor:

“Virânelerin yasçısı, baykuşa döndüm

Gördüm hazânında bu cennet gibi yurdu

Gül devrini bilseydim onun, bülbül olurdum

Ya Râb,beni evvel getirseydin ne olurdu.”

                Kahvaltı sonrası Harbiye şelalesini ve Antakyalı bir Allah dostu olan, Kur’an-ı Kerim’de Yasin Suresi’nde övülen bir şehit Habib-Neccar’ın (MS.33)kendi adının verildiği camiindeki kabrini ziyaret edip dua ettikten sonra caminin müezzini Ahmet Yaylacı’dan gerekli bilgileri alıyoruz. Bunu, Payas  kültür gezisi ve Payas Belediye Başkanı Bekir Altan Bey’in Sokullu Mehmet Paşa Külliyesinde verdiği akşam yemeği izliyor. 16. yüzyılda yapılan ve Hac ve İpek Yolu üzerinde bulunan Külliyede yine müzik ve şiirle bütünleşen bir program var. Külliyenin sorumlu amiri hemşerim Mimar Tuğba Tutar Kablan tatlı güler yüzü ile bulunduğumuz yerdeki yapıları bize anlattıktan sonra yörenin mutfak kültüründe yer alan Gömbenin nasıl yapıldığını aktardıktan sonra ikram kısmına geçiyor.Tabii bizim görevimizin birisi de bir dergici olarak fırsat bulduğumuz ortamlarda yazar ve şairlerle röportaj yapıp yayınlamak. Batman’dan gelen Türkiye Petrolleri Batman Bölge Müdürlüğünde Destek Hizmetleri Müdürü Şair Ecir Demirkıran’la edebiyat çalışmaları ve yayınladığı “Vurgun Yüreğim” adlı eseri üzerine konuşuyoruz.

                Hatay dönüşü, Dörtyol Öğretmenevinde Tokat’tan sevdiğim bir dostum Veli Kadıoğlu şehrin kurtuluşu ile ilgili bizzat rol alıp sergilediği bir tiyatro eseri sonrası yorgunluğuna rağmen beni bekliyor. Otomobiliyle hafif çiseleyen bir yağmur atmosferinde Dörtyol gecelerini seyrediyor,   sohbetimizle hasretimizi gideriyoruz.

                Tabi daha önceki etkinliklerde beraber olduğumuz şair dostlarımız Tayyip Atmaca, Mustafa Berçin ve Mahir Başpınar'la da fırsat buldukça kültür sanat üzerine sohbetlerimizi de sürdürmeyi de unutmuyoruz.

                Hatay Dörtyol etkinliklerinden birbirinden değerli kitapları ve dergileri kütüphanemde değerlendirmek üzere valizine özenle dolduruyorum. Bunlar arasında:

                Yaşar Toksoy (Dörtyol Belediye Başkanı): Dördüncü Cemre; Şahamettin Kuzucular (Sivas): Dörtyol, Hatay, Çukurova Tarihi ve Türkmenler; Taner Karataş(Kars,Ozan Mizani): Saati Sevgiye Kurdum, Deryadan Damlaya; Yusuf Bilge(Isparta): Gönül Yazısı; Salih Özel(Gümüşhane, Evreni): Kır Çiçekleri; Ecir Demirhan (Siirt): Vurgun Yüreğim; Hasan Konç Antakya): Aşka Kefen Biçilemez; Köksal Cengiz (Kars,Niyazkâr): Sevda Nöbeti; Gökekin Dergisi: Hatay Şairler ve Yazarlar Derneği yayını, Çeşme Dergisi: Dörtyol Kültür ve Sanat Derneği yayını var.

                Gazi Mustafa Kemal’in: ”Benim en sadık dostlarım Dörtyol’dadır” dediği bu güzel şehirden biz de sadık dostlar kazanarak ayrılıyoruz.

 

                Teşekkürler Dörtyol’un kültür-sanat dostu Belediye Başkanı Yaşar Toksöz Bey, Teşekkürler gecesini gündüzüne katarak bu etkinlikten yüz akıyla çıkan Şahamettin Kuzucular kardeşim. Teşekkürler bütün emeği geçen kurum, kuruluş ve değerli şahsiyetler. Selam olsun Onbeşliler diyarı Tokat’tan Milli mücadele yıllarında düşmana ilk kurşunun atıldığı Dörtyol’un kahramanlık kokan bereketli topraklarına.