KKKA’da Tokat çevre il oldu
KKKA’da Tokat çevre il oldu

2002 yılında Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) vakalarının tespit edildiği yer olmakla birlikte, yıllardır vakaların en çok görüldüğü Tokat’ta çevre illerden Amasya ve Yozgat Halk Sağlığı Müdürlüğü temsilcilerinin de yer aldığı geniş katılımlı bir toplantı gerçekleştirildi.

Tokat’ta Türkiye Halk Sağlığı Kurumu tarafından gerçekleştirilen Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) değerlendirme toplantısına, Tokat Vali Yardımcısı Bülent Karacan, Tokat Halk Sağlığı Müdürü Dr. Cihat Zülfüoğulları, Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Bulaşıcı Hastalıklar Kontrol Programları Başkan Yardımcısı Doç. Dr. Fazilet Duygu ve konunun uzmanlarının katıldı.

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi değerlendirme toplantısında hastalığın ortaya çıkış süreci ile ilgili bilgi veren Tokat Halk Sağlığı Müdürü Dr. Cihat Zülfüoğulları şunları söyledi:

“Tokat’ın hastalık konusunda çok büyük bir önem arz etmekte olduğunu söyledi. Zülfüoğulları konuşmasını şöyle sürdürdü:“ 2002 yılında ani bir şekilde ölen meslektaşımız Tokat SSK Hastanesinde hemşire olarak çalışan E.D ile başlayan ve daha sonra 2003 yılında Reşadiye’den bir vatandaşımızın Tokat’a oradan da Sivas’a sevki ile gerçekleşen, aynı şikâyetlerden hastalığın ortaya çıkması sonucu Fransa’ya gönderilen kan numunesi sonucunda Tokat ilimizde ilk kez KKKA hastalığı tanısı konulmuştur.

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi hastalığının kesin teşhisini koyabilmek için gerekli laboratuar analizleri artık uzun zamandır ülkemizde çalışılmaktadır. Tokat ili olarak KKKA hastalığı ile etkin mücadele yapabilmek için valiliğimiz başkanlığında Tokat KKKA hastalığı ile mücadele il kurulunu kurduk.

Gaziosmanpaşa Tıp Fakültesi hastanesi, İl Sağlık Müdürlüğü, Kamu Hastaneler Birliği Genel Sekreterliği özel hastane ve Halk Sağlığı Müdürlüğü ile ilimizde iyi bir koordinasyon olduğu gibi paydaş kamu kurum ve kuruluşları, İl Özel İdareler, Yerel Yönetimler ve STK’larla birlikte çok etkin bir koordinasyon içerisinde çalışmaktayız. Tokat ili olarak çok şanslıyız çünkü Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları Ana Bilim Dalı KKKA konusunda referans hastanedir. İlimizden daha önceki yıllarda olduğu gibi tedavi amaçlı başka illere sevk artık kalmamıştır. Kırım Kongo kanamalı hastalığında en etkili mücadelenin korunma eğitim ve davranış değişikliği olduğunu bilmekteyiz. Bu amaçla ilimizde etkin eğitim modelleri geliştirerek tiyatro destekli eğitim modellerini günümüzde uygulamaktayız.”

KANAMA BAŞLAMADAN KONTROL

Konu ile ilgili açıklama yapan Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Bulaşıcı Hastalıklar Kontrol Programları Başkan Yardımcısı Doç. Dr. Fazilet Duygu, Tokat’ta çevre illere örnek sayılabilecek birçok projenin olduğu kaydetti. KKKA ile ilgili Tokat’ta değerlendirme toplantısı yapmayı uygun gördüklerini belirten Doç. Dr. Fazilet Duygu, “Bu hastalık diğer hastalıklardan biraz daha farklı. Hepatit B, Hepatit C gibi hastalıklar bizin çok kolay tanıdığımız çok kolay takip edebildiğimiz hastalıklar fakat Kırım Kongo da farklı olan bir şey vardı. On beş yaşındaki biriside aniden ölebiliyor, seksen yaşındaki birisi de aniden ölebiliyor. Bu akut süreci çok iyi yönetmediğinizde kalıcı ve psikolojik hasarlar bırakabiliyorsunuz. Dolayısıyla bir hepatit B’ ve Hepatit C’ den daha değerli olduğunu anlıyorsunuz çünkü süreç çok kısa çok akut aniden hasta ölebilir ya da kurtulabilir. O nedenle Kırım Kongo bir hekimi çok üzebilir ya da çok mutlu edebilir şeyle var bu hastalıkta. Kırım Kongo enfeksiyon hastalıkların acillerindendir ve kesinlikle o dakikada hastanın yanında olmalısınız. Hastanın kanaması başlamadan kontrol etmek zorundasınız. Dolayısıyla bu hastalığı takip eden hekimlerin biraz daha fedakâr olması gerekiyor. Hastayı takip eden ekibin biraz daha fedakârlık yapması gerekiyor. Ben Tokat’ta bunu gördüm. Hem Sağlık Bakanlığı temsilcilerinin hem Üniversitenin hem de Devlet Hastanesi hekimlerinin bu konudaki duyarlıklarını gördüğüm için gerçekten mutluyum. Daha öncesinde maalesef bir takım imkânsızlıklardan dolayı hastalarımızın sevk edildiğini biliyorum sevk edilmek zorunda kaldığını o süreçte şunu da biliyoruz, hastaları ambulanslara koyup kilometrelerce yol gönderiyoruz bu kanama riskini artırıyordu. Şuan da hastalar içinde çok güzel hekimler içinde mutluluk verici çünkü hastayı ambulansa koyarken o hastanın ölebileceğini öngörüyorsunuz zaten, yolda kanamasını artırıyorsunuz bazen süreci hızlandırıyorsunuz bu durum gerçekten hekim içinde yıpratıcıydı. Çevre illerden de gerekli durumlarda sevk alabiliyor Tokat. O potansiyelinin olduğunu da biliyorum.” şeklinde konuştu.

Duygu, “Türkiye halk sağlığı kurumu yeni bir yapılanma içerisinde. Halkın acil servislere ve hastanelere teveccühü biraz arttı bu da koruyucu hekimliği biraz arka plana aldı. Yurt dışındaki ülkelerde koruyucu hekimlik Sağlık Bakanlığının en önemli alanıdır. Biz hastalıktan korunma içgüdüsü ile hareket ediyoruz. Kırım Kongo da tam olarak böyle bir hastalık. Tam olarak korunabilecek bir hastalık tedaviye hiç gerek kalmadan hastalanmada hastalarımız önlenebilir bir hastalıktan korunabiliyorlar. Bunun içinde yapacağımız tek şey insanları eğitmek kene ile teması engellemek tek yapmamız gereken bu aslında çok zor bir olay değil tek yapmamız gereken kene ile temasın engellenmesi. Bunu yapabileceğimizi ümit ediyorum yapacağımız gayretlerle, çalışmalarla.” dedi.

KEŞKE…

Daha sonra açıklama yapan Tokat Vali Yardımcısı Bülent Karacan, “2002’de ortaya çıkıp 2003’de teşhisi konulan Kırım Kongo Kanamalı Ateşi ile ilgili hala toplantılar yapıyoruz hala ne çözüm üretilebilir bunu konuşuyoruz. Kırım Kongo Kanamalı Ateşinin nasıl meydana geldiğini ve nasıl ortaya çıktığını değil de, bunun temeline inerek köylerdeki yaşam şeklinin farklılaştırılmasından düzeltilmesinden de hareket etmek gerekir diye bir çalışma ortamı içerisindeyiz. Tokat’ta özellikle hayvancılığın köylerimizin dışına taşınmasına, büyük mandıralar ahırlar şeklinde en az 50 büyükbaş olacak miktarda yaklaşık 200 dekarlık alanlarda organize sanayi bölgeleri kurarak bir nevi organize sanayi olarak köylerimizin dışına taşıyarak hayvancılık daha modern daha temiz şekilde yapma çalışması içerisine girmiş bulunmaktayız. Bununla ilgili olarak tabiî ki büyük bütçeler gerekiyor, devletimizin hükümetimizin bu konuda kredileri destekleri çok fazla. Sürekli toplantılar yapıyoruz sürekli bir çözüm yolu arıyoruz. Tek isteğimiz şu; bu konular sadece bu toplantıda görüşülüp üstü kapatılacak, toplantı yaptık mı yaptık denilecek konuda kalmasın. Tokat ilk defa merkez oldu. Kırım Kongo Kanamalı Ateşinde merkez oldu, keşke olmasaydı, turizm konusunda, tarım konusunda, eğitim konusunda merkez olsaydı. Sizlerden tek isteğimiz işin uzmanı kişiler olarak bu sorunu bir an evvel çözelim” ifadelerini kullandı.

 

Daha sonra Tokat ve çevre illeri Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) hastalığı değerlendirme toplantısı basına kapalı olarak devam etti.