Emek Dokuyan Motifler…
Emek Dokuyan Motifler…

Emek Dokuyan Motifler…

 

Rasim YILMAZ

 

Yazmacılık deyince akla ilk gelen illerdendir Tokat. Motifleri ve renkleriyle tarihin geleneksel desenlerini yansıtan el emeğidir. 600 yıllık bir geçmişin izini taşıyan Anadolu nakışlı yazmalar adeta Tokat’ın simgesi haline gelmiştir. Bu nedenle Anadolu’da ayrı bir yeri vardır Tokat’ın

                Nitekim seyahatnamesiyle ünlü Evliya Celebi;
                Tokat yazmaları için: “Beyaz pembe bezi Diyar-ı Lahor’da yapılmaz. Güya altın gibi mücelladır. Kalemkâr basma yüzü, münakkaş perdeleri gayet memduh olur” der ve övgüyle söz eder.

                Tokat yazmacılığında iki tip yazma basılmaktadır. Karakalem ve elvan doğal görünümüyle doğanın motiflerini yansıtırlar. Meyvenin bol olduğu Tokat’ta meyve desenleri ağırlıklı ve Tokat’a has çiçek desenleri hâkimdir. Elması, üzüm ve kiraz çiçekleri daha yoğundur.

                Tokat yazmacılık geleneğini yaşatmak ve tarihin eski izlerini dokumak görevini. Bugünlerde olgunlaşma enstitüsü üstlenmiş özverili çalışmalarda bulunmaya gayret etmektedirler.

                Anadolu’ya has yazmalar yıllarca kadınlarımızın süsü olmuştur. Almus türkülerinde sarı rengiyle öne çıkarken, manilerde çiçek ve desenleri konu almıştır.

 

‘’Yazma örterler başına

Nice oya işleyerek

Yerlere değer eteği

İnce belden başlayarak

Sevdiğinde cana sarıp

Küstüğünde taşlayarak

Toprağına er misali

Basması var Tokatlının.’’

                Hayalleri çeyiz sandığına saklı genç kızların gözbebeğidir yazmalar. Gün olur güller açar üzerinde, gün olur yapraklar bezenir desen desen. Bir yaprakta gizlidir tüm sırlar, kimi zaman onu da başında taşırlar.

                Ve her mevsimin görkemi başkadır motiflerinde.

                Bu şehrin has dokunuşlarıdır, bazen üzüm bağlarında gezdiğini hissettirir bazen meyve bahçelerinde gezmenin güzelliği içindedir. Anadolu’dur, buğday tanesidir, sevinçtir, rüzgârla savrulan.

                Toprak’ta bereket yağmurda rahmet işlenmiştir. İlmek ilmek rengârenk umuttur gelecek nesillere, emektir, gelenektir, alın teridir.